Du Lịch Khám phá hội Lim Bắc Ninh

Liền chị quan họ - Hội Lim, Bắc Ninh

Kinh Bắc xưa nổi tiếng là vùng đất của những câu truyện cổ, những sự tích văn hoá. Vì truyền thống này mà nơi đây sở hữu nhiều lễ hội dân gian. Lễ hội được nhiều người quan tâm nhất là Hội Lim tại thị trấn Lim, Tiên Du, Bắc Ninh.

Hội Lim là một sinh hoạt văn hoá – nghệ thuật đặc sắc của nền văn hoá truyền thống lâu đời ở xứ Bắc và dân ca Quan họ trở thành tài sản văn hoá chung của dân tộc Việt, tiêu biểu cho loại hình dân ca trữ tình Bắc Bộ.

Hội Lim chính là hội chùa làng lim và đôi bờ sông Tiêu Tương. Hội Lim trở thành hội hàng tổng (hội vùng) vào thế kỷ 18. Khi quan trấn thủ xứ Thanh Hóa Nguyễn Đình Diễn là người thôn Đình Cả, Nội Duệ, xứ Kinh Bắc, có nhiều công lao với triều đình, được phong thưởng nhiều bổng lộc, đã tự hiến nhiều ruộng vườn và tiền của cho tổng Nội Duệ trùng tu đình chùa, mở mang hội hè, gìn giữ thuần phong mỹ tục. Ông còn cho xây dựng trước phần lăng mộ của mình đặt tên là lăng Hồng Vân trên núi Lim. Do có nhiều công lao với hàng tổng và việc ông đặt hậu ở chùa Hồng ân, nên khi ông mất nhân dân tổng Nội Duệ đã tôn thờ làm hậu thần, hậu Phật hàng tổng. Văn bia lăng Hồng Vân có tên Hồng Vân từ bi ký niên đại Cảnh Hưng 30 (1769) hiện giữ ở đình thôn Đình Cả đã cho biết khá rõ lai lịch, công trạng và việc thờ phụng hậu hàng tổng Nguyễn Đình Diễn mỗi năm hai dịp vào “ngày sinh” và “ngày hóa” của ông tại lăng Hồng Vân và chùa Hồng ân trên núi Lim. Song trải tháng năm lịch sử, hội Lim đã có nhiều lớp văn hóa, trong đó người ta chỉ tổ chức tế lễ hậu thần vào một dịp là ngày 13 tháng giêng trùng với hội chùa Lim. Chính vì vậy mà có hội Lim và đây là hội hàng tổng

Hội Lim là lễ hội văn hoá nghệ thuật có từ lâu đời đặc sắc của người dân Bắc Ninh làng quê quan họ. Mỗi năm cứ đến mùa du lịch lễ hội là Hội Lim, Bắc Ninh lại thu hút nhiều người, mọi thành phần lứa tuổi từ khắp nơi trên mọi miền tổ quốc về trẩy hội chơi xuân, trong đó phần đông là các bạn trẻ nam thanh nữ tú. Đến với Hội Lim họ lại cùng nhau ca hát. Với những cụ ông, cụn bà thì đến với hội là dịp tìm về tuổi thanh xuân, với tầng lớp thanh niên thì hội Lim lại là dịp tìm bạn, tìm duyên vui chơi, giải trí. Đây là một sự kiện văn hoá độc đáo nổi tiếng đã trở thành giá trị tinh thần của nền văn hóa Việt Nam.

Liền chị quan họ - Hội Lim, Bắc Ninh
Liền chị quan họ – Hội Lim, Bắc Ninh

Cũng nằm trong khuôn khổ của các lễ hội truyền thống khác, ngoài hát hò và nhảy múa hội Lim cũng tiến hành những hoạt động nghi lễ trang nghiêm, thành kính nhằm suy tôn công đức của những người có công, gồm các lễ tế hay các trò hội dân gian mua vui, thi tài. Sáng sớm ngày 13 tháng chạp là lễ rước chùa Trũng tới chùa Hồng Ân, sau khi nghi lễ kết thúc, đoàn rước lại đón nước thiêng từ chùa Hồng Ân trở về chùa Trũng. Kết thúc lễ rước cùng là lúc khai hội.

Quan họ là loại thể loại dân ca nghệ thuật đặc sắc và chủ yếu của vùng Kinh Bắc ngày xưa. Sự nổi tiếng của những làn điệu dân ca quan họ không chỉ bởi ở lời ca trữ tình, say đắm yêu cuộc sống và tình yêu nồng nàn, hay với hàng trăm làn điệu dân gian đặc sắc mà còn do những đặc điểm độc đáo không có ở những làn điệu dân ca các vùng khác. Từ lời ăn tiếng hát đến cách ứng xử hàng ngày hay trong ngày hội, người dân Quan họ đều nhẹ nhàng, khiêm tốn. Tục kết “chạ” giữa các làng Quan họ hay kết bạn giữa các “bọn” Quan họ đã hình thành nếp sống đạo đức cao quý. Người Quan họ đều rất hiếu khác, là những anh em thân thiết với nhau. Sự hiếu khách của người Quan họ ngày xưa đã đi vào trong câu hát:

Mấy khi khách đến chơi nhà,

Lấy than, quạt nước tiễn trà người xơi.

Trà này ngon lắm người ơi,

Người xơi một chén cho tôi bằng lòng.

Và đến lúc chia tay về, thì thật là khó để chia ly vì lời ca bao giờ cũng như níu chân khách lại:

Người ơi, người ở đừng về…

 

lễ hội truyền thống
lễ hội truyền thống
trò chơi Bịt mắt bắt dê
trò chơi Bịt mắt bắt dê – Hội Lim, Bắc Ninh

 

Hội hát Quan họ cũng thường gắn với lễ hội chùa. Vậy nên chùa cũng là nơi nghỉ chân và đi lễ của khách Quan họ. Ở đây có tới 49 làng hát quan họ, phân bố chủ yếu trong bốn huyện ở phía nam tỉnh Bắc Ninh. Nhưng nổi tiếng nhất vẫn là ở xã Lũng Giang ngày xưa. Hội mở trên đồi Lim, nơi có chùa Lim. Hội Lim là hội đông vui và nổi tiếng nhất trong các hội Quan họ. Hội mở vào ngày 13 tháng giêng, đúng vào phiên chợ đầu năm của chợ Lim.

Đến với hội Lim, du khách du xuân được xem và nghe hát khắp mọi nơi trên các đồi, hát sau sân chùa, hát trên thuyền hội và hát trong các gia hình, tiếng hát quan họ ở khắp mọi nơi làm say đắm lòng người; nếu để ý quý khách lại có thể nghe hát đối từng cặp đôi nam nữ. Khách du xuân, trẩy hội Lim còn được tham gia nhiều hoạt động văn hoá truyền thống khác của địa phương, như các trò chơi đu bay, chọi gà, chọi chim, đấu vật đánh bài tổ tôm… là những nét đặc trưng văn hóa dân gian còn giữ lại những trò chơi của hội làng cổ truyền mà hội Lim vẫn còn tồn tại như một di sản.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *